Kategori: Makaleler

Hz. Yusuf Hangi Dinin Peygamberi? Konya’nın akşam serinliğinde balkonda oturmuş, kahvemi yudumlarken bir arkadaşımın sorduğu soruyu düşünüyorum: “Hz. Yusuf hangi dinin peygamberi?” İşte o an kafamın içinde bir sürü ses çarpışıyor. İçimdeki mühendis der ki: “Bu sorunun cevabı mantıksal ve tarihsel kanıtlarla açıklanabilir.” İçimdeki insan tarafıysa fısıldıyor: “Ama hikayesi öyle duygusal ve ilham verici ki, sadece mantıkla sınırlamak olmaz.” İslam Perspektifi İslam’da Hz. Yusuf, Kur’an’da adı geçen peygamberlerden biri. Kur’an’daki Yusuf Suresi, onun hayatını ve karşılaştığı zorlukları ayrıntılı olarak anlatıyor. Burada Yusuf’un sadakati, sabrı ve Allah’a olan teslimiyeti öne çıkıyor. Ben mühendis bakış açımla düşünüyorum: hikaye bir algoritma gibi; her…

Giriş: İnsan ve Kelimenin Ağırlığı Bir sabah, bir kafenin köşesinde otururken, yan masadan yükselen bir kelimeyi duyduk: “kaltakçı.” Bu kelimeyi ilk kez duyan birinin aklında sadece sesin sertliği kalır mı, yoksa içeriği üzerine düşünmeye başlar mı? Felsefe, insanın dil ve anlam üzerine düşünebilmesiyle başlar. Her kelime bir etik, ontolojik ve epistemolojik tartışmanın kapısını aralayabilir. Peki, bir kelime bize ne kadar şey öğretir? “Kaltakçı” neyi ifade eder, hangi sosyal ve bireysel sorumlulukları düşündürür? Bu yazıda, Türk Dil Kurumu’nun tanımıyla başlayıp, kelimenin derin felsefi yansımalarını keşfedeceğiz. Kaltakçı: TDK Perspektifi TDK sözlüğünde “kaltakçı” kelimesi, olumsuz çağrışımlarla birlikte, genellikle kişiyi küçük düşüren bir nitelik…

Otoimmün Hastalık Kanser Yapar Mı? Herkese merhaba! Bugün, aslında pek çok kişinin kafasını karıştıran ama çoğu zaman göz ardı edilen bir konuya değineceğim: Otoimmün hastalıklar ve kanser ilişkisi. Belki de çok fazla duymamışsınızdır ama otoimmün hastalıkların uzun vadede kansere yol açabileceği söyleniyor. Gerçekten böyle mi? Türkiye’de ve dünyada bu konu nasıl ele alınıyor? Gelin, bu soruları hep birlikte masaya yatıralım. Otoimmün Hastalıklar Nedir? Öncelikle otoimmün hastalıkları biraz daha net bir şekilde anlamamız gerekiyor. Kısaca, bağışıklık sistemimizin vücudumuza karşı saldırıya geçmesiyle ortaya çıkan hastalıklardır. Normalde bağışıklık sistemi, zararlı bakterilere, virüslere ve diğer yabancı maddelere karşı savaşırken; otoimmün hastalıklar durumunda bağışıklık sistemi,…

Orman Nasıl Yok Olur? İstanbul’dan Bakış İstanbul’da yaşıyorum, 27 yaşındayım. Gündüzleri ofiste bilgisayar ekranına bakarak çalışıyor, akşamları ise blog yazıyorum. Bazen işe giderken metrobüsün camından bakıyorum ve düşünüyorum: “Ormanlar bir gün böyle yok olursa biz ne yaparız?” Hani, beton yığınları arasında nefes almak için minik parklar yetiyor mu bize? İşte orman nasıl yok olur sorusu, kafamda sürekli dönüp duruyor. Tarihte Ormanlar ve İnsan Etkisi Geçmişte insanlar ormanlarla hem dost hem düşman olmuş. İlkel toplumlar yiyecek ve barınak için ağaçları kullanırken, medeniyet ilerledikçe ormanlar sanayi için kesilmeye başlandı. “Ne kadar ağaç kaldı ki geriye?” diye soruyorum kendi kendime. Kendi ofisimde pencere…

Kadınlar Nasıl Ses Tonundan Hoşlanır? Kültürel Bir Keşif Dünyanın dört bir yanındaki kültürleri keşfetmek, insan davranışlarını anlamanın en büyüleyici yollarından biri. Ses tonunun çekiciliği de, sadece bireysel tercihlerle sınırlı olmayan, kültürel ve toplumsal bağlamlardan derinlemesine etkilenen bir olgu. Kadınlar nasıl ses tonundan hoşlanır? kültürel görelilik perspektifiyle baktığımızda, bu tercihlerin ritüeller, semboller, akrabalık yapıları, ekonomik sistemler ve kimlik oluşumuyla sıkı bir ilişki içinde olduğunu görüyoruz. Ses tonu, biyolojik bir özellik gibi görünse de, aslında toplumsal anlamlarla yüklenmiş bir araç; aynı zamanda kimlik ifadesinin de bir parçası. Ritüeller ve Sesin Sembolik Rolü Antropolojik araştırmalar, ritüellerin bireylerin sesle kurdukları ilişkiyi şekillendirdiğini gösteriyor. Örneğin,…

Hep Yek 7 Ne Zaman Çıkacak? Merak Edilen Her Şey Bir filmi izlerken, ya da bir diziyi takip ederken, çıkacak olan yeni sezonlar veya filmlerle ilgili duyduğumuz heyecan her zaman kendini belli eder. Bu duygu, özellikle uzun yıllardır bir hikayenin parçası olmuş bir kitle için çok daha yoğundur. Hele bir de o yapım, geniş bir izleyici kitlesine hitap etmişse ve bir sonraki bölüm hakkında her türlü bilgi merak konusu olmuşsa, işler daha da karmaşık hale gelir. Ben de bu yazıyı yazarken hep böyle hissettim: Hep Yek 7 ne zaman çıkacak, sorusu kafamda dönüp duruyor. Hep Yek’in Yükselen Popülaritesi Hep Yek,…

Helen ve Yunan Aynı Mıdır? Son zamanlarda sıkça duyduğum bir soru bu: “Helen ve Yunan aynı mıdır?” Hepimizin aklında beliren, hatta bazen birbiriyle karıştırdığımız bir konu. Peki gerçekten de Helenler ve Yunanlar aynı şey mi? Yunanistan’ı gezip, tarihini öğrenmeye başladığımda, bu sorunun basit bir cevabı olmadığını fark ettim. Hatta bazen kendi kendime, bu kadar çok tarihî terim arasında kim kiminle karıştırılır diye düşünürken buldum kendimi. Şimdi gelin, bu soruyu birlikte, derinlemesine bir şekilde ele alalım. Helenler Kimdir? İlk olarak, Helenler kimdir diye soralım. Helenler, M.Ö. 12. yüzyılda, antik Yunan’da yaşayan, Yunan kökenli bir halktır. Yani bu terim, aslında yalnızca Yunan…

Hayvanları Kim Sizin İçin Yaratmış Olabilir? İstanbul’un karmaşasında, her gün işe giderken, trenin gürültüsünde kaybolan sesler arasında bir an, dünyadaki diğer tüm canlıları düşünmeye başladım. Hayvanlar… Hem yakın hem uzak, hem tanıdık hem de gizemli. Onlar bize, doğaya, evrenin düzenine dair çok şey anlatıyorlar, fakat biz onları anlamak konusunda ne kadar başarılıyız? Kim yarattı onları? Gerçekten sadece evrimsel bir süreç mi var, yoksa bir anlam arayışında mıyız? Hadi biraz düşünelim. Geçmişte Hayvanlar ve İnsanlık İlişkisi Eski zamanlarda insanlar ve hayvanlar arasındaki ilişki çok farklıydı. İnsanlar, avcılıkla hayatta kalırken hayvanlar temel bir kaynak gibiydi. Onların yeri, doğal dengenin bir parçasıydı; bazıları…

Anladım, WordPress için “O benim kalemim değil” konulu 1000+ kelimelik edebiyat perspektifli blog yazısını doğrudan hazırlayabilirim. İşte makale: — “O Benim Kalemim Değil”: Edebiyatın Gücü ve Anlatının Dönüştürücü Etkisi Kelimeler, sessiz bir fısıltı gibi başlar ve hayatlarımızın içine sızar. Bir çocuğun sınıfta söylediği basit bir cümle—“O benim kalemim değil”—görünürde sıradan bir savunma gibi durur. Ama edebiyat perspektifinden bakıldığında, bu ifade kimlik, aidiyet ve dilin sınırlarını tartışan bir sembol haline gelir. Anlatı teknikleri ile işlenen basit bir cümle, hem bireysel hem de toplumsal anlamlar yaratır, okurun zihninde farklı çağrışımlar uyandırır. Metinler Arası İlişkiler: Basit Sözcükten Derin Anlamlara Bir çocuğun kalemi üzerine…

Victor Hangi Ülkenin İsmi? Bilimsel Bir Mercekten Bakış Adını duyduğumuzda bazen karşımıza bir kişi, bazen de bir yer adı çıkar. Victor, bir insan ismi gibi görünse de, bir ülkenin ismi olma potansiyeline sahip mi? Bunu bilimsel bir açıdan ele alalım, ama hiç sıkmadan, basit bir şekilde açıklayalım. Çünkü biz araştırmacılar bazen karmaşık şeyleri de sadeleştirip anlatmayı seviyoruz, değil mi? Victor Hangi Ülkenin İsmi? Öncelikle, Victor’un bir ülke adı olarak kullanımına dair çok fazla örnek yok. Yani bu ismi duyduğumuzda, aklımıza gelen ilk şey genellikle bir insan ismi oluyor. Bu, aslında dilbilimsel bir olgu. Victor ismi, Latin kökenli bir erkek ismi…